ธุง : สืบสานวัฒนธรรมงานบุญของชาวอีสาน

ธุง : สืบสานวัฒนธรรมงานบุญของชาวอีสาน
วันที่ 27 ก.ค. 2569 | ผู้เข้าชม 2 ครั้ง

วันที่ 27 กรกฎาคม 2569 ศพส.ขอนแก่น โดยเจ้าหน้าที่และสมาชิก ศพส. ได้ร่วมกิจกรรมถักทอทำธุง ตามวิถีวัฒนธรรมอีสานก่อนเทศกาลวันเข้าพรรษา เพื่อประดับไว้ด่้านหน้า ศพส.ขอนแก่น และประดับอาคารสำนักงาน เพื่อส่งเสริมและสืบสานวัฒนธรรมของชาวอีสาน โดยได้รับการสนับสนุนจากสมาชิกทุกภาคส่วน ทั้งไม้ไผ่จากสมาชิกตำบลบ้านค้อ และธุงใยแมงมุมบางส่วนจากตำบลโนนท่อน

ธุง ในภาษาอีสานมีความหมายว่า ธง ในบริบทมรดกทางวัฒนธรรมได้ถูกเชื่อมโยงเข้ากับวิถีชีวิตของชาวพุทธมาตลอดตั้งแต่อดีต โดยธุงมักถูกใช้ในการประดับตกแต่งในพิธีต่างๆ ทั้งงานที่เป็นงานมงคลและงานอวมงคล แต่ส่วนมากแล้วจะนิยมนำมาใช้ในงานมงคลมากกว่า เช่น งานบุญผะเหวด หรือ งานเทศน์มหาชาติ เป็นต้น 

โดยทั่วไปวัตถุประสงค์หลักในการใช้ธุงของชาวอีสานมี 3 ประการ คือ 1) การปักหรือแขวนธุงในเขตวัดหรือบริเวณทำพิธีกรรม เป็นสัญลักษณ์ที่บอกชาวบ้าน คนต่างถิ่น รวมถึงสิ่งลี้ลับที่มองไม่เห็นว่าบริเวณนี้กำลังจะมีงานบุญ 2) การปักหรือแขวนธุงเป็นการป้องกันสิ่งชั่วร้ายไม่ให้มารบกวนพิธีกรรมอันศักดิ์สิทธิ์ 3) การปักหรือแขวนธุงเป็นการตกแต่งประดับประดาสถานที่จัดงานบุญให้มีความสวยงาม

ส่วนธุงใยแมงมุม หรือ ธงใยแมงมุม มีความเกี่ยวข้องกับวัฒนธรรมและความเชื่อของชาวอีสานมายาวนานเช่นเดียวกัน โดยธุงใยแมงมุมทำมาจากเส้นด้าย เส้นไหมที่ย้อมสี หรือพรมสีสันสวยงาม แล้วนำมาพันเข้ากับไม้ไผ่ที่เหลาไว้แล้วนำมาผูกไขว้กัน จากนั้นนำเส้นด้ายหรือเส้นไหมพันและมัดจนรอบตามแนวไม้ไผ่จนมีรูปร่างลักษณะคล้ายใยแมงมุม เมื่อทำเสร็จแล้วจะนำแต่ละอันมาร้อยต่อเป็นสายเดียวกัน มักมีหลายขนาด และมีหลายแบบ ชาวอีสานมักนิยมนำธุงใยแมงมุมที่ทำเสร็จแล้วไปแขวนตกแต่งในบริเวณวัดเมื่อมีงานบุญใหญ่หรืองานบุญสำคัญ เป็นการสร้างกุศโลบายโดยเป็นสายใยที่เชื่อมโยงคนทำไปสู่พระธรรมเสมือนว่าผู้ที่ได้ทำธุงใยแมงมุมได้ถวายธุงนี้เป็นพุทธบูชา